Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ), εκπρόσωπος της Ελλάδας στην Europa
Nostra, την πανευρωπαϊκή ομοσπονδία για την πολιτιστική κληρονομιά, συμμετέχει ενεργά στο
ευρωπαϊκό πρόγραμμα INHERIT. Το πρόγραμμα στοχεύει στην προώθηση της ενεργειακής και πόρων
αποδοτικότητας, της ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή, της βιωσιμότητας, της προσβασιμότητας
και της κοινωνικής ένταξης των κτιρίων πολιτιστικής κληρονομιάς, διατηρώντας παράλληλα την
πολιτιστική τους αξία.
Σκοπός του Προγράμματος INHERIT
Το INHERIT προσφέρει μια ολοκληρωμένη μεθοδολογία, μέσω της οποίας τα ιστορικά
κτίρια θα καταστούν πιο βιώσιμα, προσβάσιμα και ενεργειακά αποδοτικά, διατηρώντας παράλληλα
την πολιτιστική τους ταυτότητα. Το πρόγραμμα συνδυάζει κοινωνικές, επιστημονικές και τεχνολογικές
διεργασίες για την αξιολόγηση και βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας και της χρήσης των
πόρων, της ανθεκτικότητας της πολιτιστικής κληρονομιάς στην κλιματική αλλαγή, αλλά και για την
ενίσχυση της συμπεριληπτικότητας των ιστορικών αυτών κτιρίων, ώστε να ανταποκριθούν στις
σύγχρονες προσδοκίες και ανάγκες.
Το πρόγραμμα χρησιμοποιεί τεχνολογίες αιχμής όπως το Internet of Things (IoT), η Τεχνητή Νοημοσύνη
(AI) και η ανάλυση μεγάλων δεδομένων (big data), και υλοποιείται σε οκτώ τοποθεσίες πολιτιστικής
κληρονομιάς στην Ευρώπη: Ελλάδα, Κροατία, Γαλλία, Λετονία, Πολωνία, Ισπανία, Σουηδία και Τουρκία.
Ρόλος της ΕΛΛΕΤ
Η ΕΛΛΕΤ συμμετέχει ενεργά στο πρόγραμμα INHERIT, μέσω της διάθεσής του ιστορικού της κτιρίου,
στην οδό Τριπόδων, ως μία από τις οκτώ συνολικά τοποθεσίες που συμπεριλαμβάνονται στο
πρόγραμμα.
Το κτίριο της ΕΛΛΕΤ, το οποίο χρονολογείται από τις αρχές του 19 ου αιώνα, βρίσκεται κάτω από την
Ακρόπολη και αποτελεί ένα σημαντικό μνημείο του πολιτιστικού παρελθόντος της Αθήνας. Η οδός
Τριπόδων, που έλαβε το όνομά της από τα αρχαία χορηγικά τρίποδα, ήταν κάποτε το κέντρο της
δημόσιας ζωής της πόλης, φιλοξενώντας σημαντικά κτίρια όπως η Αγορά και η Ακρόπολη. Το κτίριο της
ΕΛΛΕΤ, αναπτύσσεται σε τρία συνολικά επίπεδα. Σήμερα, ο πρώτος όροφος χρησιμοποιείται για τη στέγαση των γραφείων της ΕΛΛΕΤ, ενώ στο ισόγειο φιλοξενούνται εκδηλώσεις, ημερίδες και σεμινάρια.
Στο υπόγειο, αποκαλύπτεται μέρος της αρχαίας οδού Τριπόδων, καθώς και τεκμήρια χορικών μνημείων
και τμήμα αρχαίου ελαιοτριβείου.
Ως προς τις ενεργειακές προκλήσεις, το κτίριο αντιμετωπίζει θέματα που είναι χαρακτηριστικά για
ιστορικά κτίρια, όπως η έλλειψη μόνωσης στη στέγη και τα παράθυρα, που οδηγεί σε μεγάλες
απώλειες ενέργειας. Η βιοκλιματική συμπεριφορά του κτιρίου απαιτεί ειδικές πρακτικές αερισμού,
δυσκολεύοντας τη διατήρηση του επιθυμητού εσωτερικού περιβάλλοντος κατά τις ώρες λειτουργίας
των γραφείων. Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής καθιστούν την ανάγκη για βιώσιμες λύσεις ακόμα
πιο κρίσιμη.
Αναμενόμενα Αποτελέσματα
Στο πλαίσιο του προγράμματος INHERIT, αναμένεται η βελτιστοποίηση της ενεργειακής απόδοσης του
κτιρίου, διατηρώντας ταυτόχρονα στο ακέραιο την αρχιτεκτονική και πολιτιστική του ταυτότητα. Μέσα
από την εγκατάσταση έξυπνων μετρητών και αισθητήρων, θα βελτιωθεί η ενεργειακή του
συμπεριφορά και θα καταγραφούν μοτίβα δραστηριότητας και κινητικότητας. Παράλληλα, τα
δεδομένα που θα συλλεχθούν θα αξιοποιηθούν για τη δημιουργία ενός GIS συστήματος για τη βιώσιμη
διαχείριση πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ελλάδα.